5 BỨC HỌA PHỤ NỮ NỔI TIẾNG CỦA MỌI THỜI ĐẠI

Phụ nữ luôn là nguồn cảm hứng bất tận của biết bao công trình nghệ thuật đông tây kim cổ. Đằng sau vẻ đẹp quyến rũ và ngỡ như mong manh của họ là sức mạnh đủ làm điên đảo cả thế giới. Thế nên, không có gì khó khăn để lý giải vì sao hình ảnh người phụ nữ lại hiện hữu trong vô số bức họa nổi tiếng thế giới. Dưới đây là 6 bức hoạ nữ giới mang giá trị nghệ thuật bất hủ, cái đẹp ấy không chỉ hiện hình lên bức tranh mà còn ở giá trị lịch sử và tính thời đại đằng sau đó. Những bức tranh này hiện nay vẫn đang được trưng bày tại các bảo tàng danh tiếng nhất thế giới.

The Birth of Venus
The Birth of Venus

“The Birth of Venus” (khoảng năm 1483)
Danh hoạ Sandro Botticelli đã mô tả vẻ đẹp hoang sơ mà diễm lệ của nữ thần Venus bằng những nét bút được mệnh danh là “nhẹ nhàng như làn gió”. Người mẫu của bức hoạ này được cho là Simonetta Cataneo Vespucco – người được Giuliano di Piero de Medici, cháu trai của dòng họ Medici danh giá ở Florence – đem lòng yêu say đắm. Thế nhưng, danh hoạ Sandro Botticelli cũng không tránh khỏi rung động trước vẻ đẹp kiều diễm của nàng Simonetta và đã liên tục mời nàng làm người mẫu cho nhiều tác phẩm của mình. Mối tình tay ba giữa người nghệ sĩ tài hoa và nhà quý tộc với một thiếu nữ có sắc đẹp “khuynh thành” đã được dân chung thêu dệt nên bao điều ly kỳ và chính vì thế mà những bức hoạ Sandro Botticelli vẽ Simonetta càng trở nên nổi tiếng. Chủ đề của “The Birth of Venus” đến từ một huyền thoại về sự ra đời của nữ thần Venus – một vẻ đẹp hoàn hảo ngay từ lúc sơ khai. Vẻ đẹp, sự thuần khiết, thánh thiện mà Sandro Botticelli lột tả qua bức tranh không chỉ hiển thị trên nét vẽ và màu sắc mà còn ở độ sâu tinh thần cũng như độ chín tài năng của nghệ sĩ. Không ít người cho rằng, sự si tình đã khiến Sandrro Botticelli hoàn thành kiệt tác này một cách xuất thần, chính nàng Simonetta đã truyền cảm hứng cho sự sáng tạo và cả những nét vẽ của ông.
Mặc dù Venus được biết đến là một nữ thần trong thần thoại Hy Lạp, nhưng khi ngắm nhìn nàng trong bức hoạ của Sandro Botticelli, người ta không bị ấn tượng mạnh bởi sự cao sang củamột nữ thần mà đơn giản, đó là một phụ nữ đẹp.

The Mona Lisa
The Mona Lisa

“The Mona Lisa” (1502)
Đây được xem là bức tranh vẽ phụ nữ nổi tiếng nhất mọi thời đại, đồng thời cũng là điển hình của phong cách hội hoạ và tầm ảnh hưởng của “con người toàn năng nhất mọi thời đại” Leonardo da Vinci. Da Vinci đã mang bức tranh này từ Ý đến Pháp vào năm 1516 khi ông phục vụ vua Francois I. Vị vua này đã mua bức tranh và lưu giữ nó ở Fountainbleau cho đến khi nó được chuyển đi bởi vua Louis XIV. Cho đến nay, nụ cười bí ẩn của nàng Mona Lisa vẫn cuốn hút và thách thức đối với các chuyên gia và cả những người đã từng được chiêm ngưỡng nó. Nụ cười “ngỡ như không cười” ấy đã tạo cảm hứng cho rất nhiều nhà phân tích, từ nghệ thuật tới khoa học, từ phân tích quang học tới phân tích tâm lý học… và dường như mọi nỗ lực lý giải của họ đều vô nghĩa.
Đã có không ít cuộc khẩu chiến và bút chiến đã nổ ra xung quanh bức hoạ tuyệt tác này. Trong tranh, đôi mắt nàng Mona Lisa dường như đang cười rất kiêu sa và mãn nguyện nhưng chỉ cần nhìn xuống khoé miệng một chút thì sẽ dễ dàng phát hiện đôi môi nghiêm nghị, một chút lo lắng trong cái cười “nhếch mép”. Không ít người thừa nhận rằng, nhìn ngắm bức hoạ này sẽ gây ra ảo giác vì không xác định được người thiếu nữ trong tranh đang vui hay buồn, lạc quan hay bi lụy, thanh thản hay lo lắng. Có thể nói, bức tranh này không chỉ là kiệt tác của danh họa Leonardo da Vinci mà còn là công trình nghệ thuật bất hủ của toàn nhân loại.

The Creation of Eve
The Creation of Eve

“The Creation of Eve” (1508 – 1512)
Là một trong những kiệt tác của danh hoạ, nhà điêu khắc nổi tiếng thời Phục Hưng Michelangelo Buonarroti, “The Creation of Eve” được vẽ như một bích hoạ trên tường ở nhà nguyện Sistine ở Vatican, Rome. Bức hoạ này phác họa hình ảnh những người phụ nữ khỏa thân trong nhiều tư thế khác nhau nên bị dư luận lúc bấy giờ phản đối quyết liệt vì “đi ngược lại với truyền thống và không được chấp nhận trong Kinh Thánh”. Thế nhưng, đích thân Giáo Hoàng Paul III đã lên tiếng bảo vệ những giá trị nghệ thuật đích thực của tác phẩm này. Đến nay, bức bích hoạ này vẫn còn tại nhà nguyện Sistine và thu hút rất đông du khách khắp nơi trên thế giới đến chiêm ngưỡng. Nhiều người tự hỏi: không biết Thiên đàng hay Địa ngục là cảm hứng của Michelangelo và tại sao ông lại “dám” vẽ hình nude trong kinh thánh và dám bảo vệ nghệ thuật chân chính mặc cho xã hội bấy giờ xem đó là “sự xúc phạm”? Đối với Michelangelo, nghệ thuật nude không có tội. Tác phẩm của ông như một tuyên ngôn rằng Thiên Chúa tạo ra con người vốn không hề có quần áo bên ngoài, vậy tại sao không thể hiện đúng bản chất sự thật ấy? Và thời gian trôi qua đã khẳng định rằng “The Creation of Eve” của Michelangelo xứng đáng được vinh danh muôn đời.

Girl in a Chemise
Girl in a Chemise

“Girl in a Chemise” (khoảng năm 1905)
Bưc tranh sơn dầu hình chân dung một thiếu nữ với mái tóc bới cao và khuôn mặt hơi nghiêng sầu muộn này đã làm rung động biết bao trái tim. Đây là một trong những bức hoạ tiêu biểu trong sự nghiệp Pablo Picasso – một trong những nghệ sĩ nổi bật nhất thế kỷ XX. Ông cùng với Georges Braque là hai người sáng lập trường phái lập thể trong hội họa và điêu khắc, đồng thời cũng là 2 trong 10 họa sĩ vĩ đại nhất trong top 200 nghệ sĩ tạo hình lớn nhất thế giới thế kỷ XX do tạp chí “The Times” công bố. Hình ảnh thiếu nữ trong “The girl of Chemise” toát lên vẻ mỏng manh, yếu đuối và nỗi u buồn của một người bệnh. Chiếc áo ren trắng mỏng manh khoác trên người để lộ toàn bộ cơ thể của cô. Đó không phải là một cơ thể căng tràn nhựa sống của một thiếu nữ xuân thì mà là một bầu ngực khô héo và vẻ mặt mệt mỏi cùng với ánh nhìn bi luỵ. Nhưng chính điều đó đã truyền tải được ý đồ nghệ thuật của tác giả. “Nghệ thuật vị nhân sinh” là tâm niệm lớn nhất mà Picasso gửi gắm qua các tác phẩm cũng như cả cuộc đời họa sĩ của mình. Và bức chân dung này ra đời trong khoảng thời gian đau buồn và tuyệt vọng của ông. Vì thế, khuôn mặt thiếu nữ trong “Girl in a Chemise” chất chứa đầy nỗi buồn cho bi kịch cuộc đời mình và cho cả cuộc sống đang hiện hữu xung quanh. Lúc bấy giờ, Picasso đã thoáng thấy được linh hồn và thể xác của mình đang vật vã đấu tranh trong nỗi thống khổ tột cùng về một “thế giới điên” không lối thoát. Trớ trêu thay, một trong số những người phụ nữ mà ông yêu đã tự sát trong garage vài năm sau cái chết của ông năm 1970.

Whistlers Mother
Whistlers Mother

“Whistlers Mother” (1871)
Đây là bức tranh sơn dầu được họa sĩ người Mỹ James McNeill Whistler vẽ về người mẹ yêu quý của mình. Ban đầu, bức họa có tiêu đề là “Người mẹ của họa sĩ” với hai màu chủ đạo xám và đen. Hiện bức hoạ đang được lưu giữ trong bảo tàng The Musee dOrsay ở Paris và thường xuyên được đưa đi trưng bày tại nhiều cuộc triển lãm lớn trên thế giới. Người ta kể rất nhiều huyền thoại về bức tranh hơn 100 tuổi này: nào là trong những lần vận chuyển như vậy, “bà Whistler” trong tranh thường khiến nó đến nơi không bao giờ đúng như dự kiến trước đó dù cho có tính toán và chuẩn bị chu đáo đến thế nào đi chăng nữa; người ta còn suy luận rằng bà Whistler lúc đầu được yêu cầu phải đứng làm mẫu nhưng rồi bà quá mệt mỏi và ngồi xuống, cho nên bức tranh mới mang vẻ đẹp lạ lùng và khó hiểu như vậy.
Bức tranh này cũng có số phận và cuộc đời riêng, nó thường được nhắc đến như biểu tượng về người mẹ, đôi lúc lại là biểu tượng của sự thị phi châm biếm. Đây được xem là bức tranh tiêu biểu nhất cho một trào lưu rất thịnh hành ở Mỹ vào thế kỷ XIX: những người đàn ông trong gia đình thường bày tỏ tình cảm hay lòng biết ơn đối với mẹ hoặc vợ bằng cách phác họa hình ảnh của họ bằng nét cọ rồi treo trong nhà. Các bức hoạ ấy đóng vai trò quan trọng trong việc phản ánh những giá trị lịch sử của gia đình cũng như xã hội Mỹ lúc bấy giờ.
Ngô Nguyễn – Theo Lifescript

Search Blog